Kayıtlar

Kitaplar etiketine sahip yayınlar gösteriliyor

Ahmed b. Hanbel’in Zayıf Hadisle Ameli Üzerine Bir Çalışma

Resim
Ahmed b. Hanbel’in (r.a.) zayıf hadisi re’ye tercih ettiğine dair nakiller sıkça anılır. Bu tercihin hangi rivayetler için geçerli olduğu ve fetvalarına nasıl yansıdığı ise ayrıca incelenmeye muhtaçtır. Abdurrahman b. Fuâd el-Âmir, doktora çalışması olarak hazırladığı Menhecü’l-İmâm Ahmed fî binâʾi’l-hükmi’l-fıkhî ʿale’l-hadîsi’d-daʿîf adlı eserinde bu meseleyi ele alıyor. Ahmed b. Hanbel’in kendisinin zayıf bulduğu hadislerle aynı doğrultuda verdiği fetvaları toplayarak bunların sebeplerini araştırıyor. Yazar, Ahmed b. Hanbel’in eserlerini, talebelerinin ondan naklettiği meseleleri ve Hanbelî kaynaklarını tarıyor. Araştırmaya alacağı örneklerde hadisin Ahmed b. Hanbel nezdinde zayıf olmasını ve onun bu hadisin ifade ettiği hükmü benimsemesini arıyor. Başka bir âlimin zayıf saydığı, fakat Ahmed b. Hanbel’in kabul ettiği rivayetleri bu kapsamda değerlendirmiyor. Her meselede önce Ahmed b. Hanbel’in fetvasını ve ilgili hadisi veriyor. Ardından hadis hakkındaki hükmünü, mezhepteki görüşl...

Tezkirâtu'l-Huffâz'daki Herkes Hadis Hafızı Mıdır?

Zehebî’nin Tezkiretü’l-huffâz ’ı 21 tabakada 1176 biyografi içermektedir. Ancak eserin adı, burada yer alan herkesin hadis hâfızı olduğu anlamına gelmez. Eserin mukaddimesi ve bazı sınır örnekleri, daha geniş bir çerçeveyle karşı karşıya olduğumuzu göstermektedir. Zehebî mukaddimede şöyle der: «هذه تذكرة بأسماء معدلي حملة العلم النبوي ومن يرجع إلى اجتهادهم في التوثيق والتضعيف والتصحيح والتزييف» Buna göre eser, nebevî ilmin taşıyıcılarını değerlendiren; râvilerin tevsîk ve ta‘zîfinde, rivayetlerin tashih ve tezyîfinde hükümlerine başvurulan isimleri tanıtmayı amaçlamaktadır. Dolayısıyla kitabın merkezinde hadisleri ve râvileri değerlendiren otoriteler bulunur. Bununla birlikte eser yalnızca teknik anlamda hadis hâfızlarından oluşmaz. Tezkire’de bulunmak hâfız olmak mıdır? Bu sorunun en açık cevabı Hârice b. Zeyd b. Sâbit’in biyografisinde görülür: «أحد الفقهاء من كبار العلماء إلا أنه قليل الحديث فلهذا لم أذكره في الحفاظ» “Hârice, fakihlerden ve büyük âlimlerden biridir. Ancak hadisi azd...

Yeni 📚 İmam Şâfiî’ye reddiye olarak kaleme alınmış üç risale.

Resim
  Yeni 📚 İmam Şâfiî’ye reddiye olarak kaleme alınmış üç risale. İmam Şâfiî’nin, İmam Mâlik’in bazı fıkhî tercihlerinde sabit hadislere muhalefet ettiği yönündeki eleştirilerine erken dönem Mâlikî âlimlerin verdiği cevapları ihtiva etmesi bakımından önemli bir neşir. Bildiğim kadarıyla bu üç risale ilk defa tek ciltte bir araya getiriliyor.

Bir Buhârî Hâşiyesinin Ardındaki Eski Bir Nüsha: Abdülkādir el-Fâsî ve İbn Sa‘âde

Resim
Yakın zamanda yayımlanan Havâşî Ebî’s-Suûd Abdülkādir b. Ali el-Fâsî alâ Sahîhi’l-İmâm el-Buhârî, ilk bakışta geç dönem bir Buhârî hâşiyesi gibi görünüyor. Ancak eser, bizi XVII. yüzyıl Fas’ından XII. yüzyıl Endülüs’üne uzanan önemli bir Buhârî nüsha geleneğine götürüyor. Abdülkādir el-Fâsî (1007-1091/1599-1680), Mağrib’in önde gelen muhaddis ve fakihlerinden biriydi. Ahmed Bâbâ et-Tinbüktî ve Ahmed el-Makkarî gibi âlimlerden ders aldı; Ebû Sâlim el-Ayyâşî ve Hasan el-Yûsî gibi isimler de onun talebeleri arasında yer aldı. Kaynaklar onun özellikle Sahîh-i Buhârî ile yakın biçimde meşgul olduğunu, eseri bizzat istinsah ettiğini, okuttuğunu ve farklı nüshaları karşılaştırdığını gösteriyor.[1][3] Elimizdeki hâşiye de esasen onun Buhârî okumaları sırasında ortaya çıkan notların, oğlu Ebû Zeyd Abdurrahman el-Fâsî tarafından derlenmiş hâlidir. Eseri asıl dikkat çekici kılan ise el-Fâsî’nin kullandığı Ebû İmrân Mûsâ b. Sa‘âde (ö. 522/1128’den sonra) nüshasıdır. İbn Sa‘âde, hocası ve kayınpede...

İbn Hazm’a Endülüs’ten Yöneltilen Bir Reddiye: et-Tenbîh ʿalâ şüzûzi İbn Hazm

Resim
Endülüs’ün önde gelen Mâlikî fakih ve kadılarından Ebü’l-Asbağ Îsâ b. Sehl el-Esedî el-Ceyyânî’nin (ö. 486/1093), İbn Hazm’a yönelik kaleme aldığı et-Tenbîh ʿalâ şüzûzi İbn Hazm adlı eserinden günümüze kalan kısım yayıma hazırlanıyor. Ma tebekkā min Kitâbi’t-Tenbîh ʿalâ şüzûzi İbn Hazm başlığıyla neşredilecek eser, Prof. Dr. Muhammed b. Zeynelâbidîn Rüstem tarafından incelenip tahkik edildi. Kitabın Rekâiz li’n-neşr ve’t-tevzîʿ tarafından yayımlanması bekleniyor. Başlıktaki “ما تبقى” kaydı özellikle önemlidir. Çünkü neşredilen metin eserin tamamı değil, günümüze ulaşabilen kısmıdır. Dolayısıyla çalışmayı “eserin bütün hâli” şeklinde değil, “eserden günümüze kalan kısmın tahkikli neşri” olarak tanımlamak daha doğrudur. Îsâ b. Sehl kimdir? Tam adı Ebü’l-Asbağ Îsâ b. Sehl b. Abdullah el-Esedî el-Ceyyânî’dir. 413/1022 yılında doğmuş, 486/1093 yılında vefat etmiştir. Aslen Ceyyânlı olmakla birlikte hayatının önemli bir bölümünü Kurtuba’da geçirmiştir. Îsâ b. Sehl yalnızca eser telif eden bi...

Tavsiye Kitap

Resim
  Emek mahsulü bir çalışma. Türkiye'de hadis ilminin teknik konularının bu denli titiz çalışıyor olması umut verici. Konuya ilgi duyanlara tavsiye edilir

Tavsiye Kitap

Resim
Modern Arap dünyasında hadis ilmine dair yönelim ve çalışmaları ele alan editöryal bir kitap. Suud, Mısır, Mağrib ve Hindistan şeklinde bölgelere ayrılmış. Her bölgeyi orayı iyi bilen bir araştırmacı tanıtıyor.  Ayrıca bölgeleri tanıtırken de resmi ve gayri resmi eğitim kurumları şeklinde taksim etmişler.  Telif edilen eserler, okutulan dersler, fikrî farklılıklara dair temel düzeyde bilgiler veriyor.  Arap dünyasındaki hadis çalışmalarını tanımak isteyenler için giriş seviyesinde bir çalışma. 
Resim
  Yeni Mağrib ve Endülüs'e dair çalışma yapanların istifade edeceğini düşünüyorum.
Resim
Ali Tantavî merhumun “30’dan fazla kez okudum” dediği ve ısrarla tavsiye ettiği el-Ferec ba‘de’ş-şidde eserinin yeni baskısı Türkiye’de satılmaya başlamış. 
  Bir kitabı bir kez okumak, muhtevasını kavramak için çoğu zaman yeterli değildir. Özellikle klasik eserler mutlaka birden fazla kez okunmalıdır. Ancak o zaman kitap kendini açmaya başlar. Zaten bir eserin kıymeti de biraz, her okuyuşta insana yeni şeyler sunabilmesinde gizlidir. Burhaneddin Halebî’nin (ö. 841) Buhârî’yi yetmiş, Müslim’i yirmi defa; Müzenî’nin (ö.264) er-Risâle’yi elliden fazla kez okuması bunun en dikkat çekici örneklerindendir. Böyle onlarca örnek vardır. Acele etmeden, her okuyuşta “Acaba bu defa karşıma ne çıkacak?” diyerek okumak gerekir.
Resim
Yaklaşık 10 aylık okuma ve inceleme neticesinde İbn Ebi Hatim'in el-İlel'ini hitama erdirdim Elhamdülillah..
Resim
Yeni Eserlerin müelliflerine nispet sorununu ele alan bir çalışma. Örnek olarak Ahmed b. Hanbel'e ait olduğu iddia edilen er-Reddü ale'z-zenadika eserini incelemiş. Eserin hem muhteva olarak hem de nüshaları açısında Ahmed b. Hanbel'e ait olmadığını ortaya koymuş. Okunmayı hak eden bir çalışmaya benziyor çıkınca almak lazım..